Aan tafel met je stiefgezin: 2 gouden tips voor meer rust en gezelligheid

Altijd op je gemak in je eigen huis? Zo regel je dat.
maart 22, 2018
Stiefouder: ben jij een kameel, een leeuw of een kind?
april 5, 2018

Aan tafel met je stiefgezin: 2 gouden tips voor meer rust en gezelligheid

Aan tafel met je stiefgezin: 2 gouden tips voor meer rust en gezelligheid

Is het bij jullie gezellig en rustig aan tafel? In kerngezinnen loopt het diner ook niet altijd van een leien dakje, maar stiefouders hebben het soms extra zwaar aan tafel.

Veelvoorkomende ergernissen van stiefouders:

  • De stiefkinderen smakken en/of eten met hun handen;
  • Ze zitten met elkaar te donderjagen of doen druk, meer dan je lief is;
  • Ze mogen appelmoes/ketchup/frisdrank bij het eten, terwijl jij dat onzin vindt;
  • Ze bedanken je niet voor de maaltijd;
  • Ze lusten het eten niet of er is iets anders niet goed aan;
  • Ze negeren je of zijn heel erg gericht op hun ouder.

Waarom is het avondmaal zo lastig voor veel stiefouders?

Hiervoor zijn grofweg drie oorzaken aan te wijzen: het missen van een bloedband, meningsverschillen over opvoeding en onduidelijkheid over de rollen.

Het missen van een bloedband
Omdat je geen bloedband deelt met je stiefkinderen, heb je veel sneller last van hun ‘eetgeluiden’ dan je partner. Die hoort/ziet het waarschijnlijk niet eens. Het helpt om je te realiseren dat jij de dingen anders waarneemt dan je partner. Als je partner de kinderen niet aanspreekt op het maken van eetgeluiden, ga er niet gelijk vanuit dat dat onwil is. Erken voor jezelf dat je met bepaalde dingen moeite hebt, zonder een schuldige aan te wijzen.

Meningsverschillen over opvoeding
Als jij en je partner verschillen van mening over de regels en afspraken, dan leidt dat tot ergernis tijdens het eten. Het helpt om duidelijke afspraken te maken over eetgedrag en wat wel of niet mag. Zijn jullie het over veel dingen oneens? Pick your battles! Lees hierover mijn eerdere nieuwsbrief over opvoeddiscussies.

Onduidelijkheid over de rollen
Veel stiefouders vinden dat de stiefkinderen wel wat meer aangesproken mogen worden op hun (eet)gedrag. Daarbij vragen ze zich af wat zijzelf wel of niet mogen zeggen. Stel, je stiefkinderen doen iets of zeggen iets wat jou irriteert. Je partner reageert niet. Het zit je hoog en het liefst zou jij er iets van zeggen. Maar dan komt het stemmetje in je hoofd dat zegt: “Mag ik dit wel zeggen? Schaad ik de band met mijn stiefkinderen als ik ze hierop aanspreek? Kom ik niet te fel uit de hoek? Misschien beter als ik mijn mond houd.” Met als gevolg dat je ‘zegeltjes spaart’: je kropt het op en dan komt op een gegeven moment alles er in één keer uit, buitenproportioneel.

Hoe zorg je ervoor dat het avondmaal een moment van verbinding wordt?

De dynamiek die altijd al speelt in het gezin, wordt aan tafel extra duidelijk. Voor sommige stiefouders is dat een reden om niet meer gezamenlijk aan tafel te eten. En dat is spijtig. Als alles goed gaat, is het avondmaal juist een moment van verbinding. Hierbij twee gouden tips om dit te bereiken:

Tip#1: Iedereen op de juiste plek

Uit mijn boek: De meeste gezinnen hebben een vaste tafelschikking. Vaak ingegeven door praktische zaken. De jongste moet misschien nog gevoerd worden, dus die zit dicht bij papa of mama. De ene zit graag bij het raam en de andere zit graag dichtbij de keuken. Maar in jullie geval zitten er de ene keer meer kinderen aan tafel dan de andere keer. Is het iedere keer weer geharrewar over wie waar mag zitten? Is er veel onrust aan tafel?

Een manier om tegen de tafelschikking aan te kijken is vanuit het systeemdenken. Deze denkwijze, bekend van de familieopstellingen, werd bedacht door de Duitse psychotherapeut Bert Hellinger. Met een systeem bedoelt hij een of meerdere mensen die met elkaar communiceren, samenwerken of energie uitwisselen. Jullie gezin is dus een systeem. Het systeem is in balans als er voldaan wordt aan drie voorwaarden. De eerste is dat iedereen (en alles) een plaats in het systeem heeft. De tweede is dat de volgorde klopt. De derde is dat geven en nemen in balans zijn. Zodra iedereen op de goede plek aan tafel zit, voldoe je aan de eerste twee voorwaarden. Over de derde voorwaarde valt zoveel te zeggen, daarover volgt een aparte nieuwsbrief.

Wat is dan de juiste volgorde aan tafel? Dat is met de klok mee eerst vader, dan moeder. Vervolgens het oudste kind, tweede kind, derde kind en zo verder. De ouders vormen de basis, dus die moeten naast elkaar zitten. Liefst aan de lange kant van de tafel, met de kinderen er tegenover. De ideale zitplaatsen verschuiven dus zodra de stiefkinderen erbij komen. Hebben jullie beide kinderen uit een vorige relatie? Overweeg dan om als ouders niet naast elkaar te gaan zitten, maar juist ieder bij de eigen kinderen, zoals hier.

Spreekt dit idee je aan? Probeer eens verschillende tafelschikkingen uit en ontdek welke de meeste rust brengt aan tafel.

Tip#2: Jezelf eerlijk uiten

Stiefouders worden vaak gewaarschuwd dat ze hun stiefkinderen niet moeten gaan opvoeden. Het gevolg is dat ze zich afvragen waar ze hun stiefkinderen wel en niet op mogen aanspreken. Het antwoord: maak onderscheid tussen opvoeden en jezelf eerlijk uiten.

Opvoeden is het proces waarmee een persoon – een kind – wordt gevormd naar de normen en waarden van zijn opvoeder(s) (Bron). Jezelf eerlijk uiten is het eerlijk zeggen wat er in je omgaat en wat jij nodig hebt. Dat zijn dus twee totaal verschillende dingen. Wel of niet mee-opvoeden vraagt om een bewuste keuze en voert buiten deze nieuwsbrief. Maar jezelf eerlijk uiten, dat is altijd van belang. Vanaf de eerste ontmoeting met je stiefkinderen.

Hoe doe je dat, jezelf eerlijk uiten? Volgens de vier stappen van Verbindende Communicatie doe je dat zo:

  1. Waarneming
  2. Gevoel
  3. Behoefte
  4. Verzoek

Ter verduidelijking geef ik je een paar voorbeelden:

Voorbeeld1: Als ik smakgeluiden hoor (waarneming), dan voel ik onrust en irritatie (gevoel), omdat ik graag stilte en rust wil aan tafel (behoefte). Wil je alsjeblieft met je mond dicht eten (verzoek)?

Voorbeeld2: Als ik je hoor zeggen dat je het eten vies vindt (waarneming), dan voel ik me teleurgesteld (gevoel), omdat ik graag enige waardering wil voor mijn inspanningen om voor jullie te koken (behoefte). Hoe is dat voor jou om te horen (verzoek)?

Voorbeeld3: Als ik zie dat je alleen je vader aankijkt als je praat (waarneming), dan voel ik me verdrietig (gevoel), omdat ik ook graag betrokken wil worden bij het gesprek (behoefte). Zou je bereid zijn om ook mij aan te kijken als je vertelt over je dag (verzoek)?

Ik garandeer je dat je na het toepassen van deze twee gouden tips met veel meer plezier aan tafel gaat met je gezin, inclusief stiefkinderen. Eet smakelijk!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *